1) Tarama Bütçesi, Dizinleme Mantığı ve Log Analizi

Arama motorları sitenizi tarar (crawl), anlamlandırır ve uygun bulduklarını dizine ekler (index). Site büyüdükçe tarama verimliliği kritik hale gelir.

• Tarama bütçesi: Sunucunun yanıt hızı, hata oranı ve içerik güncelliği taramayı etkiler. Hızlı, stabil ve hata oranı düşük siteler daha sık ve derin taranır.
• Sitemap.xml: Önemli URL’leri öncelik ve güncelleme sinyalleriyle bildirir; varyasyonları (haber/görsel/video) ihtiyaca göre kullanın.
• robots.txt: Gereksiz, tekrar eden veya oturum parametreli URL’leri hariç tutarak taramayı verimli kılar.
• Log analizi: Sunucu loglarını analiz ederek botların hangi URL’lere ne sıklıkla geldiğini görür, tarama israfını tespit edersiniz (filtre/sort, faceted nav, sonsuz parametreler).

Örnek robots.txt (iskelet):

User-agent: *

Disallow: /search?

Disallow: /cart

Disallow: /checkout

Disallow: /*?session=

Allow: /wp-content/uploads/

Sitemap: https://www.ornek.com/sitemap.xml

İpucu: robots ile engellediğiniz bir sayfayı noindex ile işaretleyemezsiniz; çünkü bot o sayfaya girmez. Noindex, sayfanın taranmasını engellemez, dizine eklenmesini engeller — bunu meta robots veya HTTP header ile yapın.

2) Site Mimarisi ve Dahili Bağlantı: Konu Kümeleri ve Tıklama Derinliği

Bilgi mimarisi ve dahili bağlantı tarama verimliliğinin ve otorite akışının temelidir.

• Konu kümeleri (topic clusters): Her tema için bir pilier (ana) sayfa ve onu besleyen küme (destek) içerikler; karşılıklı dahili linklerle anlamsal bağ güçlenir.
• Tıklama derinliği: Önemli sayfalar ana sayfaya ≤3 tıklama uzaklıkta olmalı.
• Navigasyon & ekmek kırıntısı (breadcrumb): Hem kullanıcı hem bot için bağlam; şema ile işaretlenebilir.
• Listeleme/paginasyon: ?page= parametreli klasik sayfalama, lazy-load ile birlikte sunulabilir; anahtar noktalar sayfa başı içerik ve kanonik kurallardır.

3) Kanonikleşme, Yinelenen İçerik ve Parametre Yönetimi

Aynı içeriğin birden fazla URL’de görünmesi kaçınılmazdır (etiket sayfaları, filtreler, UTM’li bağlantılar).

• rel=canonical: Arama motoruna “asıl URL budur” dersiniz. utm_ içeren linkler kanonik sürüme işaret etmeli.
• URL parametreleri: Sıralamayı etkilemeyen (sort, view) parametreleri tek bir kanonik sayfaya bağlayın.
• AMP/çeşitlemeler (kullanıyorsanız): Asıl sürümle iki yönlü bağlantı ve doğru kanonik kontrolü.

Örnek kanonik meta:

<link rel=”canonical” href=”https://www.ornek.com/urun/ahsap-stand” />

4) Core Web Vitals (LCP, CLS, INP) ve Hız Bütçesi

Kullanıcı deneyimi ve tarama verimliliği için hız kritiktir. CWV üçlüsü:

• LCP (Largest Contentful Paint): Ana içerik ne kadar hızlı yükleniyor? Görsel/hero optimizasyonu, kritik CSS, SSR/SSG.
• CLS (Cumulative Layout Shift): Yükleme sırasındaki kaymalar. Boyut belirtilmemiş görseller/iframe’ler, geç yüklenen fontlar.
• INP (Interaction to Next Paint): Etkileşim sonrası yanıt. JS ağırlığı, event-listener’lar, üçüncü taraf scriptler.

Hız bütçesi (performance budget): Her sayfa tipi için hedef KB, istek sayısı ve JS çalışma süresi limiti belirleyin.

• Görseller: modern format (AVIF/WebP), responsive srcset, loading=”lazy”, kritik görsel için preload.
• CSS/JS: tree-shaking, kod bölme (code splitting), defer/async stratejileri.
• Sunucu: HTTP/2+, CDN, edge cache; dinamik sayfalar için SSR/SSG veya ISR (yeniden oluşturma).

5) JavaScript SEO ve Render Stratejisi

JS ile üretilen içerik hâlâ render maliyeti taşır.

• İlerlemeli iyileştirme (progressive enhancement): Temel içerik HTML’de yer almalı.
• SSR/SSG/ISR: İçeriği sunucu/derleme anında HTML’e döküp istemcide hidrasyon.
• Dinamik yönlendirme: 302/JS tabanlı yönlendirmeler yerine 301 sunucu yönlendirmesi.
• Linkler: a href ile gerçek link; onClick ile navi kaçının.

6) Şema İşaretleme (Schema.org) ve Zengin Sonuçlar

JSON-LD ile Organization, WebSite, Breadcrumb, Product, FAQPage vb. işaretlemeler, arama sonuçlarında görsel zenginlikle görünürlüğü artırır.

• Veri gerçekliği şart: Şemada sunduğunuz bilgi sayfada görünmelidir.
• Yinelenen veya çelişkili işaretlerden kaçının; her içerik türü için doğru tipleri seçin.

7) Erişilebilirlik (a11y) = SEO + Deneyim

• Alt text, kontrast, klavye ile gezinme, form etiketleri.
• Başlık hiyerarşisi (H1→H2→H3…), landmark rolleri (nav/main/footer).
• Erişilebilir bir site, hem kullanıcılar hem arama motorları için daha anlaşılırdır.

8) Çok Dilli ve Çok Bölgeli Yapı (özet)

• Hreflang: Dil/bölge eşleşmeleri (tr-TR, en-GB vb.).
• URL stratejisi: /tr/… /en/… gibi dizinler; tek dil tek TLD de düşünülebilir.
• Yerelleştirme: Çeviri değil yerel arama niyetine uygun içerik.

9) Kalite, Log Tutma ve Sürdürme

• Kırık link taraması, 5xx hata raporları, redirect chain temizliği.
• Release notları, CWV izleme, tarama/dizin raporları, post-mortem kültürü.

10) SSS

S1: Robots ile noindex farkı nedir?
C1: robots, taramayı engeller; noindex, dizine eklenmeyi engeller. Birlikte doğru senaryoda kullanılmalı.

S2: JS ağır sayfalar nasıl SEO-dostu olur?
C2: SSR/SSG ile HTML üretin, kritik içeriği HTML’de sunun, linkleri gerçek a href olarak verin.

S3: CWV nasıl kalıcı iyileştirilir?
C3: Görsel/JS bütçesi, öncelikli yükleme, cache ve izleme ile.